terug
Uit: India Nu 135 (jan-feb 2002)


EU ontdekt de Dalits. Wat doet Herfkens?

International Dalit Solidarity Network daagt Europa uit


De Wereld Racisme Conferentie van september 2001 in Durban heeft de Dalits eindelijk internationaal stem gegeven Eind 2001 vroeg het International Datit Solidarity Network (IDSN), waarvan de Landelijke India Werkgroep deel uitmaakt, (opnieuw) om aandacht voor het probleem bij de Europese Commissie en bij de Nederlandse regering.

'In het programma 2002-2004 van het Europese Initiatief voor Democratie en Mensenrechten zal aandacht worden besteed aan het onderwerp kastendiscriminatie, een wereldwijd probleem dat 260 miljoen mensen treft en dat niet specifiek in Durban-documenten aan de orde wordt gesteld (...) India heeft geaccepteerd dat democratie en mensenrechtenonderwerpen besproken moeten worden tijdens bijeenkomsten van hoge ambtenaren en ministers (...), maar kastendiscriminatie komt tijdens de top niet direct aan de orde.' Dat schreef EU-commissaris van Handel Pascal Lamy in november 2001 aan de leden van het IDSN. Aanleiding was een verklaring die het IDSN aan Lamy had gestuurd, voorafgaand aan de topbijeenkomst tussen India en de Europese Unie die op 23 en 24 november plaatsvond in New Delhi.

In deze verklaring vroeg het IDSN om kastendiscriminatie - maar ook rassendiscriminatie in Europa - tijdens de top ter sprake te brengen. Deelonderwerpen die aan de orde moeten komen zijn onder meer systematisch geweld tegen Dalits, de effectiviteit van het strafrechtsysteem, lonen en arbeidsomstandigheden, onderwijs en kinderarbeid, gelijke kansen voor vrouwen en landhervormingen. Het IDSN vroeg de Europese Commissie om te bespreken hoe deze onderwerpen aangepakt kunnen worden in de ontwikkelingssamenwerking en de economische relaties tussen India en de Europese Unie. Lamy reageerde daarop door te melden dat de EU via haar samenwerking met lokale Indiase ngos op het gebied van mensenrechten een belangrijke bijdrage kan leveren aan het bestrijden van kastendiscriminatie in India.


Flinkere opstelling

Het Europese Parlement liet na Durban in een resolutie weten het te betreuren dat de slotverklaring van die conferentie geen melding maakt van de discriminatie van Dalits. In de verklaring aan de EU liet ook het IDSN weten diep teleurgesteld te zijn dat regeringen in Durban er niet in zijn geslaagd kastendiscriminatie op de agenda te krijgen. Het IDSN wijt dit vooral aan de afwijzende opstelling van India en de VS, maar ook aan de afwachtende opstelling van de EU. Lamy oordeelt echter dat de EU wel degelijk steun gaf aan de omstreden passage waarin gesteld wordt dat discriminatie op basis van werk en afkomst - dus ook kastendiscriminatie - bestreden moet worden. Het lijkt er echter op dat Lamy zich met deze bewering achteraf vrij wil pleiten van een lakse EU-houding. Deze was het gevolg van de angst dat India met de Afrikaanse landen zou meestemmen voor herstelbetalingen voor het kolonialisme. India moest dus te vriend gehouden worden. Nu herstelbetalingen zijn afgewend, durft de EU blijkbaar wel te kiezen voor een flinkere opstelling.
   Medio december 2001 stond de nieuwe Mensenrechtennotitie van de Nederlandse regering op de agenda van de Tweede Kamer. Bestrijding van racisme is een van de aandachtspunten, maar kastendiscriminatie wordt daarbij niet genoemd. In een brief aan de Kamer pleitten de organisaties Cordaid, HOM, ICCO, Justitia et Pax, Pax Christi en de Landelijke India Werkgroep - namens de campagne wereldburgers.nl - voor een beleidsnotitie over dit onderwerp. Via de Europese Unie, de Nederlandse ontwikkelingsamenwerking met India, de VN-Commissie Mensenrechten en andere internationale organisaties zou Nederland kastendiscriminatie aan de orde moeten blijven stellen en bestrijden. PVDA-Kamerlid Bert Koenders vroeg tijdens het Kameroverleg hoe minister Herfkens het onderwerp wilde oppakken in de bilaterale ontwikkelingssamenwerking met India. Antwoord van de minister bleef uit. Wellicht dat Herfkens alsnog haar belangstelling laat blijken tijdens haar bezoek aan India, februari 2002. Dan reist zij onder meer naar de deelstaat Gujarat, waar Nederland tientallen miljoenen heeft besteed aan noodhulp en wederopbouw na de aardbeving van 26 januari 2001.
   Er zijn veel berichten dat juist de Dalits vaak niet geprofiteerd hebben van de hulp die van allerlei kanten is toegestroomd. Wellicht kan minister Herfkens na haar bezoek laten weten of het Nederland samen met haar lokale partners wél is gelukt de kastelozen te bereiken.

Gerard Oonk
coördinator Landelijke India Werkgroep

verklaring van het International Dalit Solidarity Network: www.indianet.nl/statem.html


terug
begin document
HOME Landelijke India Werkgroep
tijdschrift INDIA NU
Dalits
Landelijke India Werkgroep - 19 maart 2002